खेल संघको संख्या दुई अंकमा झर्ने – सदस्य सचिव

काठमाडौं । राष्ट्रिय खेलकुद परिषद् (राखेप)का सदस्य सचिव टंकलाल घिसिङले राष्ट्रिय खेलको संख्या दुई अंकमा झर्ने बताएका छन् । परिषद्मा करिब दुई सय खेल संघ दर्ता रहेको उल्लेख गर्दै सदस्य सचिव घिसिङले नयाँ खेलकुद ऐन अनुसार खेलकुद संघको संख्या दुई अंकमा झर्ने बताएका हुन् ।  

खेलकुदमा जापानले गरेको प्रगतिको उदाहरण दिदै घिसिङले भने, ‘एसियाली खेलकुदको सफल देश जापानमा दुई अंकमा खेल संख्या छ । तर नेपालमा दुई सयको हाराहारीमा खेल संघ छन् । नयाँ ऐनले खेल संघको संख्या दुई अंकमा झर्नेछ । त्यसमा पनि करिब राष्ट्रिय संघ ५० भन्दा कम हुने देखिन्छ ।’

राखेपले विवादीत संघको रुपमा रहेको नेपाल कराँते महासंघलाई पुनर्गठन गर्दै राखेपकै पूर्व सदस्य सचिव युवराज लामाको नेतृत्वमा तदर्थ कमिटी गठन गरेको छ । सोही कार्यक्रमलाई सम्बोधन गर्दै सदस्य सचिव घिसिङले नयाँ ऐन अनुसार राष्ट्रिय खेल संघको संख्या ५० भन्दा कम हुने बताएका हुन् । 

अन्तराष्ट्रिय मान्यता र खेलकुदसँग स्पष्ट उद्धेश्यनै नमिल्ने संस्थाहरु राखेपमा खेल संघको रुपमा दर्ता छन् । संघहरु ब्यवस्थित नहुँदा खेलकुद क्षेत्र भद्रगोल र बदनाम देखिदै आएको छ । राष्ट्रिय खेलकुद विकास ऐन २०७७ ले राष्ट्रिय खेल संघ वा महासंघ गठन हुन कम्तिमा चार प्रदेशका खेल संघ आपसमा मिल्नुपर्ने ब्यवस्था गरेको छ । सोही कारण राखेपमा दर्ता भएका करिब दुई सय खेल संघ ५० भन्दा कममा झर्ने ठानिएको छ ।

अधिकांश राष्ट्रिय संघको रुपमा दर्ता भएका खेलकुद संघको प्रदेश र जिल्ला कमिटी छैन । नयाँ ऐनले राष्ट्रिय संघ बन्न कम्तिमा चार प्रदेश, प्रदेशभित्रका बहुमत जिल्ला र नगरपालिका स्तरमा दर्ता भएका क्लबलाई अनिवार्य गरेको छ । नयाँ ऐन कार्यान्वनयमा आईसकेपनि धेरै संघले प्रक्रिया अनुसार निर्वाचन गर्न सकेका छैनन् । अधिकांश खेल संघको हैसियत स्थानीय खेल संस्था वा क्लब सरहको छ । 

राखेपले समेत नयाँ ऐन अनुसार निर्वाचन प्रक्रियामा जान अधिकांश संघलाई आग्रह गर्दै आएको छ । तदर्थवादमा चलेका खेल संघ र कार्यकाल पुरा गरेका खेल संघलाई राखेपले नयाँ ऐन अनुसार विधान र कार्यसमिति गठनका लागि निर्देशन दिदै आएको छ । तर झोलामा चल्दै आएका धेरै खेलकुद संघलाई नयाँ ऐनको मापदण्ड पुरा गर्न कठिन छ ।   

राखेप सदस्य सचिव घिसिङले सबै खेल संघलाई एकिकरण गर्दै अघि बढ्ने प्रक्रिया सुरु भएको उल्लेख गर्दै खेलकुद ऐन कार्यान्वयनको सन्दर्भमा आफु गम्भिर रहेको बताएका छन् ।